Jan Kamminga: Stiekeme Commissaris bij Philip Morris

donderdag 31 oktober 2013

(Update 6 september 2015).

Oud-commissaris van de Koningin Jan Kamminga was van 1 januari 2011 tot 1 januari 2015 commissaris bij Philip Morris. Slechts weinig mensen weten van deze bijbaan van de voormalige voorzitter van de VVD, want hij loopt er niet mee te koop. Je vindt zijn commissariaat niet op Wikipedia, terwijl die toch is bijgewerkt tot en met eind 2012. En ook niet op de doorgaans zo complete website Parlement en Politiek. Op zijn LinkedIn-profiel rept Kamminga hier ook niet over - anders dan oud VVD-prominent Ferry Houterman die eerder commissaris bij Philip Morris was maar dit keurig in zijn profiel vermeldt.

Echter, nadat dit profiel is verschenen, maken zowel Wikipedia als de site Parlement en Politiek wél vermelding van zijn tabaksbijbaan. Op zijn eigen LinkedIn blijft Kamminga hierover zwijgen.

Kamminga (1947) was van 1 januari 1997 tot 1 januari 2005 Commissaris van de Koningin in Gelderland. Zijn wortels liggen in de stad Groningen, waar hij dertig jaar lang een makelaarskantoor bestierde. Dat combineerde hij met zijn activiteiten voor de VVD, waarvan hij in de jaren tachtig de voorzitter was. (In 2014 was hij voorzitter van de werkgroep energie van de Teldersstichting, het wetenschappelijk bureau van de partij). Ook was hij lid van het formatieteam van de VVD en in 2011 nog informateur bij de provincie Utrecht. Dat kwam hem op kritisch commentaar te staan, onder andere omdat Kamminga niet van onbesproken gedrag is. In 2001 had hij als Commissaris van de Koningin in een fraudezaak gelogen tegen de rechter en ontsnapte hij op het nippertje aan een veroordeling wegens meineed, maar de Provinciale Staten in Gelderland namen wel een motie van treurnis aan tegen Kamminga. Duidelijk is dat hij een gecompliceerde verhouding met de waarheid heeft.

Uitblinker

Zorg dat je mensen met macht en invloed binnenhaalt, zoals wetenschappers en oud-politici met een groot netwerk, is de lobbystrategie van Philip Morris. Eerder haalde zij Irene Asscher-Vonk binnen als commissaris, en met Kamminga zit de Marlboro-producent nu ook in het liberale kamp helemaal goed in de korte lijntjes met Den Haag. Kamminga is ook kind aan huis bij VNO-NCW waar hij jarenlang bestuurder was. Hij blinkt uit in lobbyen, constateerde het Financieele Dagblad. Deze krant zette hem (29 december 2008) op nummer één in hun 'Top 5 Beste Lobby 2008'.

In interviews praat Kamminga graag over zijn commissariaten en andere functies – maar niet over zijn commissariaat bij Philip Morris. Zo ontstaat de indruk dat hij dit probeert te verdoezelen. Daarbij doet hij denken aan Hans Hillen die in de Eerste Kamer "vergat" zijn advieswerk voor tabaksmultinational BAT als nevenfunctie op te geven. Dat Kamminga niet over zijn commissariaat bij de Marlboro-producent praat, is opmerkelijk: Kamminga heeft zich altijd groot voorstander van transparantie betoond. In 1980 voerde hij een groepje nieuwlichters in de VVD aan dat naar meer openheid en communicatie streefde. Destijds viel dat bij zijn partij niet in goede aarde.

Klimaat en duurzaamheid

Wellicht vermeldt Kamminga zijn commissariaat liever niet, omdat het niet past in zijn zelf geschapen beeld dat hij begaan is met klimaat en duurzaamheid? In De Telegraaf van 12 oktober 2012 waarschuwt hij voor het dumpen van onze afgedankte elektronische apparatuur in landen als Ghana, want daar zijn het vooral kinderen die koelkasten en smartphones afbreken, waarbij zij kankerverwekkende stoffen inademen. Precies hetzelfde geldt voor de plantages van tabak waar kinderen worden vergiftigd.

Wat de invloed is van Kamminga op het beleid van Philip Morris, laat zich alleen maar raden. Hij geeft hoog van zichzelf op als lobbyist, want in een interview op 11 april dit jaar met het blad Forum van VNO-NCW zegt hij: "Je moet het niet aan ambtenaren overlaten om iets te bedenken, maar zelf zeggen wat er moet gebeuren."

Wilt u meer lezen over andere lobbyisten/vrienden van de rookindustrie van VVD-huize? 

Klik hier voor Edith Schippers.
Klik hier voor Anne Mulder.
Klik hier voor Arno Rutten.