Voor Chris Flamée is illegale tabak lobbyinstrument

Chris Flamée wordt door Philip Morris betaald om illegale tabakshandel te voorkomen. Maar zijn echte werk is rampspoed verspreiden over illegale sigarettenstromen die de spuitgaten uitlopen. Want zo hoopt hij via de media Den Haag te bewegen om accijnsverhogingen terug te draaien.

Door de webredactie

Een sabbatical heeft de Belgische marketingdeskundige Chris Flamée na een twaalfjarige carrière bij British American Tobacco (BAT) niet op andere gedachten gebracht over tabak en de tabaksindustrie. Na functies bij BAT in Brussel werd hij brand manager in Montreal, Canada. Van 2009 tot 2011 was hij als regionaal hoofd voor een van BAT’s belangrijkste sigarettenmerken in West-Europa gestationeerd in Amsterdam.

Maar in 2011 zegde hij zijn baan bij BAT op om zich drie jaar lang op zijn fysieke en intellectuele ontwikkeling toe te leggen, zo blijkt althans uit zijn LinkedIn-profiel. En vanwege zijn passie voor vintage-fietsen, zo staat er, werd hij ook gediplomeerd fietsmonteur.

Preventie van illegale handel

Maar die ontwikkeling heeft er niet voor gezorgd dat hij anders naar de tabaksindustrie is gaan kijken. Want na marketingomzwervingen bij een koekjesfabrikant en een brouwerij, trad hij in 2022 in dienst bij Philip Morris International (PMI). Sinds november 2025 bekleedt hij daar een nieuwe functie: die van Manager Illicit Trade Prevention Benelux.

In die functie moet Flamée de handel in illegale sigaretten dus proberen te voorkomen. Maar hij lijkt meer bezig met het waarschuwen voor het vreselijk onheil van die illegale handel. Elk jaar laat PMI er door consultancy KPMG een rapport over opstellen, waarin steevast meer illegale sigaretten zijn gevonden.

‘Gemiste inkomsten voor de zorg’

In een persbericht over het nieuwe rapport van 2026 kan Flamée daar zijn brutale zegje over doen. Dan gaat het over de inkomsten die de overheid zou mislopen door al die sigaretten waar geen accijns over zijn betaald. Bijvoorbeeld op deze manier: “In tijden van geopolitieke spanningen, maar ook interne besparingsrondes en moeilijke begrotingsgesprekken, hadden deze inkomsten niet alleen aan de gezondheidszorg kunnen bijdragen, maar ook bijvoorbeeld aan defensie, infrastructuurwerken of publieke dienstverlening.”

Dat een tabaksfabrikant het in dit verband over gelden heeft die aan gezondheidszorg hadden kunnen worden besteed, is wel heel cynisch.

Lobby via de media

Tot genoegen van PMI zijn er altijd media die in het nieuwste KPMG-rapport aanleiding zien voor een rampenverhaal. Zo schreef De Telegraaf op 3 juni jl. dat Nederlanders “massaal gesmokkelde of illegaal geproduceerde sigaretten” roken. Zulke hulp van media komt de tabaksfabrikant goed uit, want rechtstreekse beïnvloeding van overheidsbeleid is voor de tabaksindustrie niet mogelijk onder de regels van het internationale kaderverdrag FCTC van de Wereldgezondheidsorganisatie. Lobbyisten komen er op de departementen niet in. Daarom heeft de industrie de media nodig om toch een voet tussen de deur te krijgen in Den Haag.

En in die mediaberichten kan de fabrikant steeds hetzelfde argument kwijt, namelijk dat accijnsverhogingen de aanleiding zijn voor een hausse aan illegale sigaretten. In werkelijkheid zijn accijnsverhogingen echter de effectiefste methode om roken te ontmoedigen en dus vooral slecht nieuws voor de inkomsten van de tabaksindustrie.

Chris Flamée, die in de wakkere krant als “deskundige voor de bestrijding van illegale tabak” wordt opgevoerd, kan ook zijn zorgen over de veiligheid kwijt: “De illegale handel vult de leegte op die de legale markt achterlaat, met alle gevolgen van dien op het vlak van ondermijning, corruptie en veiligheid.”

Recordvangst illegale sigaretten

Ook als handhavers recordvangsten van illegale sigaretten melden, dan is Flamée er als de kippen bij om als ‘deskundige’ commentaar te leveren. Eind juli onderschepte de Koninklijke Marechaussee 1,2 miljoen illegale sigaretten bij Bad Nieuweschans, waarna RTV Noord op onderzoek uitging.

In een stuk op de RTV-Noord-website kwamen het KPMG-rapport en een rapport van de Nederlandse Douane aan de orde. In het stuk kreeg verder Flamée alle ruimte om weer het verband te leggen tussen de aangetroffen sigaretten en de accijnstarieven. Hij waarschuwde dat de namaaksigaretten ook in illegale fabrieken in Nederland worden gemaakt, al waren die dit jaar dan nog niet gevonden.

Muizenkeutels en medicijnen

Flamée kon in het artikel ook een ander stokpaardje van de tabaksindustrie berijden, namelijk dat namaaksigaretten allerlei smerigs bevatten. Want in illegale fabriekjes ligt de tabak “gewoon op de grond te drogen. In die sigaretten zijn zelfs uitwerpselen van muizen, paardenhaar en medicijnresten aangetroffen.”

Nee, dan liever de gecontroleerde en zorgvuldig samengestelde rotzooi in de officiële sigaretten van PMI zelf!

Loopt de staat inkomsten mis?

Ook nu kan Flamée weer beweren dat de staatskas aan namaak en smokkel jaarlijks 1 miljard euro misloopt. “Voeg daarbij de in het buitenland gekochte sigaretten en je hebt het over een bedrag van twee miljard per jaar.”

Maar loopt de staat werkelijk inkomsten mis? In november 2025 schreef De Telegraaf over een vergelijkbaar onderzoek naar illegale sigaretten, waarna PVV en BBB Kamervragen stelden. De overheid zou volgens dat onderzoek namelijk 2,6 miljard euro aan accijnsinkomsten hebben verloren. Demissionair staatssecretaris Heijnen (Financiën, BBB) liet zich er destijds niet door van de wijs brengen: “Van misgelopen opbrengsten is geen sprake”, schreef hij de Kamer.

‘Overheid neem verantwoordelijkheid’

Maar Flamée blijft koppig de rampspoed verkondigen over criminele netwerken die de staat ondermijnen als er niet wordt ingegrepen. Overheden moeten volgens hem hun verantwoordelijkheid nemen “met een aanpak die de kern van het probleem aanpakt: weg van overregulering en extreme maatregelen, en kiezen voor een beleid dat rokers écht van de sigaret af helpt en de samenleving veilig houdt”, besluit het eerdergenoemde persbericht.

Een sigarettenfabrikant die de overheid vraagt maatregelen te nemen die mensen van de sigaret af helpt? Ga toch fietsen.