Samenhangend anti-rookbeleid voorkomt veel ziekte en sterfte onder baby’s en kinderen

maandag 11 september 2017

Een samenhangend rookontmoedigingsbeleid heeft een positief effect op de gezondheid van (ongeboren) baby’s en kinderen. Rookverboden, tabaksaccijns en rookstopbegeleiding verminderen het aantal vroeg- en doodgeboorten en ziekenhuisopnames van kinderen met astma en luchtweginfecties. Dat blijkt uit onderzoek van Nederlandse, Britse en Amerikaanse kinderartsen en gynaecologen onder leiding van neonatoloog Jasper Been van het Erasmus MC in Rotterdam.

Door de webredactie

Bijna de helft van alle kinderen wereldwijd staat regelmatig bloot aan tweedehands tabaksrook en 28% van de 600.000 doden die elk jaar het gevolg zijn van tweedehands rook zijn kinderen. Zwangere vrouwen die zelf roken of blootstaan aan tweedehands rook brengen hun ongeboren kind in gevaar, wat kan leiden tot vroeggeboorten, een laag geboortegewicht en perinatale en kindersterfte. Daarnaast zorgt tweedehands rook voor substantiële gezondheidsrisico’s bij kinderen waaronder astma en luchtweginfecties, schrijven de artsen in hun onderzoek dat woensdag werd gepubliceerd in The Lancet.

41 studies

Voor hun onderzoek namen de artsen 41 studies uit Noord-Amerika (24), Europa (16) en China (1) onder de loep waarin de effecten van rookontmoedigingsmaatregelen op de gezondheid van baby’s en kinderen werd bekeken. Bij elkaar werden daarmee 57 miljoen geboorten en 2,7 miljoen ziekenhuisopnamen geanalyseerd.
Daaruit bleek dat rookverboden in publieke ruimten in verband kunnen worden gebracht met vermindering van het aantal vroeggeboorten met 3,77%, het aantal ziekenhuisbezoeken van kinderen in verband met astma met 9,83%. Ook verminderde het aantal ziekenhuisbezoeken voor luchtweginfecties met 3,45% en voor infecties van de lagere luchtwegen zelfs met 18,48%.

De positieve effecten waren nog sterker in onderzochte gebieden waar verschillende maatregelen een samenhangend rookontmoedigingsbeleid vormen. “Deze bevindingen zijn een sterke ondersteuning voor de invoering van zulk samenhangend beleid overal ter wereld”, concluderen de onderzoekers dan ook.

Nederland heeft veel te winnen

“Onze studie toont aan dat het rookvrijbeleid wereldwijd effect heeft en dat een goede aanpak veel leed bespaart”, zei Jasper Been tegen nu.nl. “Ook in Nederland worden jaarlijks rond de 8.000 kinderen opgenomen met ernstige luchtweginfecties zoals een longontsteking of bronchitis. Omdat de Nederlandse wetgeving minder streng is dan in veel andere landen, is dus ook hier veel gezondheidswinst mogelijk. Het is belangrijk dat maatregelen waarvan het effect bewezen is versneld worden ingevoerd, zoals rookvrije omgevingen en het verhogen van de accijns op tabak.”

Welke maatregelen werken om het aantal rokers terug te dringen is allang bekend en vorig jaar bovendien door het ministerie van VWS ook expliciet erkend. In een brief waarmee de VWS-bewindslieden in oktober 2016 het interdepartementaal beleidsonderzoek (IBO) ‘Gezonde Leefstijl’ aanboden aan de Tweede Kamer schreven zij: “In algemene zin geldt dat de meest ingrijpende instrumenten, zoals reguleren en beprijzen, vaak het meest effectief de publieke gezondheid bevorderen. Te denken valt aan rookverboden, de locatie en de tijd van de verkoop, accijnzen op alcohol en tabak en intensieve persoonlijke begeleiding bij gedragsverandering.”

Sindsdien is alleen wetgeving voor het afschermen van tabak in winkels aangekondigd. Het verder uitbreiden van rookverboden – bijvoorbeeld in auto’s waarin kinderen worden vervoerd –, verhoging van de accijns en vermindering van het aantal verkooppunten zijn eenvoudig te nemen maatregelen, waarmee de overheid veel jonge levens kan beschermen.